Δορυφορικές εικόνες αποκαλύπτουν μια εντυπωσιακή αλλαγή στον Ειρηνικό Ωκεανό. Η περιοχή κοντά στον Ισημερινό η οποία είχε έντονο πράσινο χρώμα εμφανίζεται πλέον πολύ πιο μπλε σε σύγκριση με το 2025.
Το φαινόμενο συνδέεται με το Ελ Νίνιο, το φυσικό κλιματικό φαινόμενο που επηρεάζει τις θερμοκρασίες των ωκεανών και τα καιρικά συστήματα σε ολόκληρο τον κόσμο που φέτος έχει κάνει την εμφάνιση του σε ιδιαίτερα ισχυρή ένταση προκαλώντας έντονες ανησυχίες για το επίπεδο των επιπτώσεων του.
Το πράσινο χρώμα οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο φυτοπλαγκτόν, μικροσκοπικούς οργανισμούς που πραγματοποιούν φωτοσύνθεση και αποτελούν τη βάση της θαλάσσιας τροφικής αλυσίδας. Κανονικά οι άνεμοι και τα ωκεάνια ρεύματα βοηθούν στην άνοδο ψυχρού νερού από τα βαθύτερα στρώματα προς την επιφάνεια. Το νερό αυτό είναι πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά τα οποία χρειάζεται το φυτοπλαγκτόν για να αναπτυχθεί.
Κατά τη διάρκεια του Ελ Νίνιο εξασθενούν ή αλλάζουν κατεύθυνση και η ανάδυση ψυχρού, πλούσιου σε θρεπτικά συστατικά νερού μειώνεται. Επίσης οι πληθυσμοί του φυτοπλαγκτού μπορούν να περιοριστούν ενώ το νερό εμφανίζεται πιο μπλε, καθώς μειώνεται η παρουσία οργανισμών και χρωστικών που επηρεάζουν το χρώμα του.
Η αλλαγή αυτή δεν σημαίνει ότι ο ωκεανός είναι κυριολεκτικά «νεκρός». Αποτελεί όμως, πιθανή ένδειξη σημαντικών μεταβολών στη θαλάσσια παραγωγικότητα.
Τι ανακάλυψαν οι δορυφόροι της NASA;
Ο δορυφόρος PACE (Plankton, Aerosol, Cloud, Ocean Ecosystem) που εκτοξεύτηκε το 2024 επιτρέπει στους επιστήμονες να μελετούν το χρώμα του ωκεανού με πολύ μεγαλύτερη λεπτομέρεια.
Το όργανο Ocean Color Instrument μετρά το φως σε πολλά διαφορετικά μήκη κύματος, από το υπεριώδες έως το ορατό φάσμα και σε μέρος του υπέρυθρου. Έτσι, οι ερευνητές μπορούν να αντλούν πληροφορίες για το φυτοπλαγκτόν και άλλα συστατικά του θαλάσσιου περιβάλλοντος.
Οι παρατηρήσεις που περιγράφει το άρθρο δείχνουν ότι η περιοχή του ανατολικού και κεντρικού ισημερινού Ειρηνικού έχει μεταβληθεί αισθητά σε σχέση με το 2025.
Πόσο ισχυρό αναμένεται να είναι το Ελ Νίνιο;
Η αμερικανική Εθνική Υπηρεσία Ωκεανών και Ατμόσφαιρας (NOAA) εκτιμά ότι υπάρχει πιθανότητα 83% να καταγραφεί το ισχυρότερο Ελ Νίνιο από την έναρξη των σχετικών αρχείων το 1950.
Το Ελ Νίνιο αποτελεί τη θερμή φάση του φυσικού κλιματικού κύκλου ENSO (El Niño–Southern Oscillation), ο οποίος εναλλάσσεται μεταξύ θερμών και ψυχρών φάσεων και εμφανίζεται συνήθως ανά δύο έως επτά χρόνια. Σημαντική διευκρίνιση: η πρόβλεψη για ένα εξαιρετικά ισχυρό Ελ Νίνιο και το ποσοστό του 83% χρειάζονται επιβεβαίωση από την πιο πρόσφατη επίσημη ενημέρωση της NOAA. Δεν πρέπει να θεωρούνται οριστική πρόγνωση μόνο βάσει του δημοσιεύματος.
Πώς μπορεί να επηρεάσει τον πλανήτη;
Η μεταβολή της κυκλοφορίας της ατμόσφαιρας μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο ξηρασίας σε ορισμένες περιοχές και έντονων βροχοπτώσεων σε άλλες. Η μείωση του φυτοπλαγκτού μπορεί να επηρεάσει ψάρια και άλλα θαλάσσια ζώα, ενώ οι υψηλότερες θερμοκρασίες αυξάνουν τον κίνδυνο θερμικής καταπόνησης των κοραλλιών.
Τα θερμότερα νερά διαστέλλονται. Παράλληλα, τα ωκεάνια κύματα Kelvin μεταφέρουν θερμότητα από τον δυτικό προς τον ανατολικό Ειρηνικό, προκαλώντας σημαντικές τοπικές μεταβολές στη στάθμη.
Ένα ισχυρό Ελ Νίνιο μπορεί να αυξήσει προσωρινά τη μέση παγκόσμια θερμοκρασία, προσθέτοντας φυσική μεταβλητότητα στη μακροχρόνια θέρμανση που προκαλείται από τα αέρια του θερμοκηπίου.
Πώς εντόπισαν οι επιστήμονες το φαινόμενο τόσο νωρίς;
Οι δορυφόροι που μετρούν τη στάθμη της θάλασσας εντόπισαν ήδη από τον Ιανουάριο ένα κύμα Kelvin κοντά στη Μικρονησία, στον δυτικό Ειρηνικό.
Τα κύματα Kelvin είναι μεγάλες, αργά κινούμενες διαταραχές του νερού που μεταφέρουν θερμότητα προς τα ανατολικά. Όταν φτάνουν στον ανατολικό Ειρηνικό, μπορούν να θερμάνουν τα επιφανειακά νερά και να συμβάλουν στην εξασθένηση των εμπορικών ανέμων, ενισχύοντας τον μηχανισμό του Ελ Νίνιο.
Σύμφωνα με το άρθρο, οι μετρήσεις έδειξαν τοπικές αυξήσεις της στάθμης έως περίπου 40 εκατοστά κοντά στη Νότια Αμερική, ενώ σε περιοχές κοντά στην Ινδονησία και την Αυστραλία παρατηρήθηκαν μειώσεις έως περίπου 20 εκατοστά.
Η αλλαγή από πράσινο σε μπλε αποτελεί ένα εντυπωσιακό παράδειγμα του πώς οι δορυφόροι μπορούν να αποκαλύπτουν μεταβολές στο θαλάσσιο οικοσύστημα που δεν είναι εύκολα ορατές από την επιφάνεια. Το χρώμα του ωκεανού είναι ένα χρήσιμο επιστημονικό στοιχείο, όχι από μόνο του απόδειξη ότι επίκειται καταστροφή. Η πραγματική ένταση και οι επιπτώσεις του Ελ Νίνιο πρέπει να αξιολογούνται μαζί με τις μετρήσεις θερμοκρασίας, τους δείκτες ENSO και τις επίσημες κλιματικές προβλέψεις.
Naftemporiki.gr
