Επιστήμονες του κλίματος καλούν τη FIFA και τους φιλάθλους να αναγνωρίσουν ότι καμία πτυχή της κοινωνίας δεν μένει ανεπηρέαστη από την κλιματική αλλαγή
Το φετινό καλοκαίρι, το Παγκόσμιο Κύπελλο επιστρέφει στη Βόρεια Αμερική για πρώτη φορά μετά το 1994.
Πολλά έχουν αλλάξει τα τελευταία 32 χρόνια, καθώς τα ακραία καιρικά φαινόμενα έχουν γίνει πιο συχνά και πιο έντονα, τροφοδοτούμενα από την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή.
«Το Μουντιάλ του 1994 μπορεί να μη μοιάζει ιδιαίτερα μακρινό σε πολλούς ενήλικες σήμερα, ωστόσο η μισή από την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή έχει συμβεί από τότε», λέει η δρ Φρίντερικε Όττο, καθηγήτρια επιστήμης του κλίματος στο Imperial College London και συνιδρύτρια του World Weather Attribution (WWA), μιας διεθνούς προσπάθειας για την ανάλυση και την επικοινωνία της πιθανής επιρροής της κλιματικής αλλαγής στα ακραία καιρικά φαινόμενα.
Οι ΗΠΑ μόλις διένυσαν το θερμότερο 12μηνο που έχει καταγράψει ποτέ η NOAA, γεγονός που εντείνει τους φόβους για την ασφάλεια παικτών και θεατών στη διάρκεια του τουρνουά, το οποίο θα διεξαχθεί σε 16 πόλεις σε Καναδά, ΗΠΑ και Μεξικό.
Σύμφωνα με αναλυτές της WWA, η μεγάλη γεωγραφική διασπορά των αγώνων μπορεί να δυσκολέψει ιδιαίτερα τους παίκτες, καθώς θα βρεθούν αντιμέτωποι με πολύ διαφορετικές κλιματικές συνθήκες.
Νέα έκθεση του οργανισμού προειδοποιεί ότι ο κίνδυνος ακραίας ζέστης κατά τη διάρκεια των αγώνων έχει διπλασιαστεί σε ορισμένα γήπεδα σε σχέση με το 1994.
Αυτό έχει αναγκάσει τους διοργανωτές να εισαγάγουν μέτρα ασφαλείας, όπως καθυστερημένες ώρες έναρξης των αγώνων και υποχρεωτικά διαλείμματα δροσιάς, αλλά η έκθεση προειδοποιεί ότι σε σημαντικό αριθμό αγώνων φίλαθλοι και παίκτες ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με επικίνδυνα υψηλές θερμοκρασίες.
Το θερμικό στρες μπορεί να πλήξει το ένα τέταρτο των αγώνων του Μουντιάλ
Σύμφωνα με την WWA, αναμένεται ότι σε περίπου έναν στους τέσσερις αγώνες η θερμοκρασία θα ξεπερνά τους 26°C Wet Bulb Globe Temperature (WBGT), δημιουργώντας σημαντικό θερμικό στρες.
Ο WBGT λαμβάνει υπόψη τη θερμοκρασία του αέρα, την υγρασία, την ταχύτητα του ανέμου και την ηλιακή ακτινοβολία, ώστε να αξιολογήσει πώς επηρεάζει η ζέστη το ανθρώπινο σώμα.
«Μια ημέρα με 30°C σε ξηρές, δροσερές συνθήκες είναι πολύ διαφορετική από μια ημέρα με 30°C, υψηλή υγρασία, έντονο ήλιο και λίγο άνεμο», εξηγεί ο δρ Κρις Μάλινγκτον, αναισθησιολόγος σύμβουλος και επίτιμος ανώτερος κλινικός λέκτορας στο ICL. «Η υψηλή υγρασία μειώνει την εξάτμιση του ιδρώτα, περιορίζοντας τον κύριο μηχανισμό ψύξης του σώματος.»
Ο κίνδυνος θερμικού στρες σε 26°C WBGT θεωρείται μέτριος έως υψηλός, ιδίως κατά τη διάρκεια έντονης δραστηριότητας, όπως τα επαγγελματικά σπορ, και απαιτείται η λήψη προληπτικών μέτρων για την αποφυγή θερμικών παθήσεων. Σε αυτές τις συνθήκες, «η απόδοση των παικτών μπορεί να επιδεινωθεί», λέει ο δρ Μάλινγκτον.
Σε μια προσπάθεια να μειωθούν οι κίνδυνοι, οι διοργανωτές του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2026 θα επιβάλουν υποχρεωτικά τρίλεπτα «διαλείμματα ενυδάτωσης» στα μέσα κάθε ημιχρόνου, ουσιαστικά χωρίζοντας τους αγώνες σε τέσσερα μέρη.
Περίπου πέντε αγώνες αναμένεται να διεξαχθούν σε θερμοκρασίες 28°C, ένα επίπεδο που η παγκόσμια ένωση επαγγελματιών ποδοσφαιριστών FIFPRO θεωρεί μη ασφαλές και για το οποίο συνιστάται αναβολή. Ωστόσο, οι επίσημοι κανονισμοί της FIFA προβλέπουν αναβολή μόνο όταν ο WBGT υπερβαίνει τους 32°C.
«Πάνω από τους 28°C, ο κίνδυνος σοβαρών θερμικών παθήσεων γίνεται πιο ανησυχητικός, όχι μόνο για τους παίκτες, αλλά και για τις εκατοντάδες χιλιάδες φιλάθλους στα γήπεδα και στις υπαίθριες ζώνες φιλάθλων», λέει ο δρ Μάλινγκτον.
«Η θερμοπληξία, η πιο σοβαρή μορφή θερμικής νόσου, είναι απειλητική για τη ζωή, και οι ηλικιωμένοι και όσοι έχουν προϋπάρχουσες παθήσεις είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι.»
Ποιοι αγώνες του Μουντιάλ κινδυνεύουν περισσότερο από ακραία ζέστη;
Αρκετά από τα γήπεδα με αυξημένο κίνδυνο δεν διαθέτουν κλιματισμό, μεταξύ των οποίων και το ανοιχτό MetLife Stadium της Νέας Υόρκης, όπου θα διεξαχθεί ο τελικός του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Σύμφωνα με την WWA, στο συγκεκριμένο γήπεδο ο κίνδυνος διακοπών λόγω ζέστης έχει αυξηθεί έως και 50% σε σχέση με το Μουντιάλ του 1994.
«Υπάρχει πολύ πραγματικός κίνδυνος να δούμε αγώνες που θα διεξάγονται σε συνθήκες μη ασφαλείς για παίκτες και φιλάθλους», προειδοποιεί η δρ Τζόις Κιμουτάι, ερευνήτρια στην ακραία καιρική συμπεριφορά και την κλιματική αλλαγή στο ICL.
Ένα από τα πιο εκτεθειμένα γήπεδα είναι το ανοιχτό Miami Stadium, όπου, σύμφωνα με την WWA, υπάρχει «σχεδόν βεβαιότητα» ότι θα ξεπεραστεί το όριο των 26°C. Το γήπεδο αυτό θα φιλοξενήσει έναν προημιτελικό και τον μικρό τελικό.
Παρά τις προσπάθειες με καθυστερημένες ώρες έναρξης για τη μείωση του κινδύνου, το γήπεδο της Kansas City παραμένει επίσης επικίνδυνα εκτεθειμένο. Ο αγώνας Ολλανδία–Τυνησία, για παράδειγμα, έχει 7% πιθανότητα να ξεπεράσει το όριο των 28°C και 25% πιθανότητα να ξεπεράσει τους 26°C, παρότι η σέντρα είναι στις 6 μ.μ. Το γήπεδο θα φιλοξενήσει επίσης έναν προημιτελικό.
Το γήπεδο της Φιλαδέλφειας, το οποίο θα φιλοξενήσει έναν αγώνα νοκ-άουτ την Ημέρα Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ, καθώς και πέντε αγώνες της φάσης των ομίλων, έχει επίσης χαρακτηριστεί υψηλού κινδύνου.
Το Ντάλας στο Τέξας έχει σχεδόν βέβαιη πιθανότητα να ξεπεράσει τους 28°C WBGT. Οι φίλαθλοι που θα γιορτάζουν έξω από το κλιματιζόμενο AT&T Stadium, το οποίο θα φιλοξενήσει πολλούς αγώνες, μεταξύ των οποίων και τους δύο ημιτελικούς, ενδέχεται συνεπώς να διατρέχουν υψηλό κίνδυνο θερμικού στρες.
Η ζέστη σε επίπεδο ακύρωσης είναι προειδοποίηση για την κλιματική αλλαγή
Εάν οι παγκόσμιες θερμοκρασίες συνεχίσουν να αυξάνονται, τα κλιματικά μοντέλα της WWA δείχνουν ότι η επικίνδυνη ζέστη σε πιθανούς τόπους διεξαγωγής Παγκοσμίου Κυπέλλου θα συνεχίσει να επιδεινώνεται.
Ο οργανισμός προειδοποιεί ότι, χωρίς ουσιαστικά μέτρα προσαρμογής, όπως η ευρεία πρόσβαση σε κλιματισμό, η διεξαγωγή ποδοσφαιρικών αγώνων κατά το καλοκαίρι του βόρειου ημισφαιρίου θα γίνεται ολοένα και πιο επικίνδυνη τόσο για τους παίκτες όσο και για τους θεατές.
«Η έρευνά μας δείχνει ότι η κλιματική αλλαγή έχει πραγματικό και μετρήσιμο αντίκτυπο στη βιωσιμότητα της διεξαγωγής Παγκοσμίων Κυπέλλων κατά το καλοκαίρι του βόρειου ημισφαιρίου», λέει η δρ Όττο.
«Το γεγονός ότι ο ίδιος ο τελικός του Παγκοσμίου Κυπέλλου, μία από τις μεγαλύτερες αθλητικές διοργανώσεις στον πλανήτη, αντιμετωπίζει σημαντικό κίνδυνο να διεξαχθεί σε συνθήκες ζέστης που θα δικαιολογούσαν ακύρωση, θα πρέπει να λειτουργήσει ως προειδοποίηση για τη FIFA και τους φιλάθλους, υπογραμμίζοντας την επείγουσα ανάγκη να συνειδητοποιήσουμε ότι δεν υπάρχει πτυχή της κοινωνίας που να μην επηρεάζεται από την κλιματική αλλαγή.»
Με τους φιλάθλους να συμμετέχουν σε υπαίθριες συγκεντρώσεις, τα μέτρα προσαρμογής δεν επαρκούν για να διασφαλίσουν την ασφάλειά τους, προειδοποιεί η WWA. Ο οργανισμός καλεί σε ταχεία απεξάρτηση από την καύση ορυκτών καυσίμων, ώστε να περιοριστούν οι κίνδυνοι της κλιματικής αλλαγής.
gr.euronews
